• 01/12/2022 17:29

Greece IT

Καθημερινές ειδήσεις από όλο τον κόσμο

Οι επιστήμονες ετοιμάζουν ένα φάρμακο για την καταπολέμηση της νόσου του Αλτσχάιμερ

ByGreeceit.gr

Σεπ 29, 2022
Ελάτε στο Viber

Ένα ισχυρό όπλο στη μάχη κατά του Αλτσχάιμερ, μιας δυστυχώς ευρέως γνωστής ασθένειας, μπορεί να είναι οι «μικρονευροτροφίνες».

Με λόγια άγνωστα στο ευρύ κοινό, ο καθηγητής Λάρισας Αχιλλέας Γραβάνης εξηγεί στο Cretalive πώς οι επιστήμονες μπορούν να καταπολεμήσουν ασθένειες για τις οποίες αυτή τη στιγμή δεν υπάρχει θεραπεία.

Βασικά, πρόκειται για νέα συνθετικά μόρια που αναπτύσσουν ερευνητικές ομάδες πανεπιστημίων και ερευνητικών ιδρυμάτων της χώρας, όπως ο καθηγητής Φαρμακολογίας του Πανεπιστημίου Κρήτης Αχιλλέας Γραβάνης και ο Αναπληρωτής Καθηγητής στο Ινστιτούτο Φαρμακολογίας Γιάννης Χαραλαμπούλος. Ιατρικής Σχολής Κρήτης, συμμετέχοντας επίσης ως ερευνητής στο Ινστιτούτο Μοριακής Βιολογίας και Βιοτεχνολογίας του ΙΤΕ και Διευθυντής του Ινστιτούτου Εμβιομηχανικής Νευρικού Ιστού.

Ο επιστήμονας έχει λάβει χρηματοδότηση 1 εκατ. ευρώ από το πρόγραμμα «Έρευνα-Καινοτομώ» του ΕΣΠΑ 2014-2020 (πρόγραμμα DINNESMIN).

«Ο στόχος είναι να αναπτυχθούν νέα μη τοξικά συνθετικά μόρια που μπορούν να ελέγξουν ή να βελτιώσουν τη νόσο του Αλτσχάιμερ», εξηγεί ο Γραβάνης, επιστημονικός υπεύθυνος του προγράμματος DINNESMIN.

Το πρόγραμμα περιλαμβάνει την Bionature (www.bionature.net), μια spin-off εταιρεία από το Πανεπιστήμιο Κρήτης που ιδρύθηκε πριν από 15 χρόνια από τους καθηγητές Αχιλλέα Γραβάνη και Ηλία Καστανά, και την ελληνική φαρμακευτική εταιρεία TheraCell (www.Theracell.eu). Ανάπτυξη προηγμένων θεραπευτικών προσεγγίσεων όπως η γονιδιακή/κυτταρική θεραπεία και η αναγεννητική ιατρική.

Κεντρικό ρόλο παίζει και το Εργαστήριο Συνθετικής Χημείας του Ινστιτούτου Χημικής Βιολογίας του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών Αθηνών, με επικεφαλής τη Θεοδώρα Καλογεροπούλου. Αυτή η ερευνητική ομάδα περιλαμβάνει το Πανεπιστήμιο Πατρών και το Ινστιτούτο Χημικών Διεργασιών στο ΙΤΕ, και αναπτύσσει μια καινοτόμο μορφή δοσολογίας συνθετικών μορίων (ενδορινική χορήγηση για άμεση πρόσβαση στον εγκέφαλο) σε ομάδα με επικεφαλής τη Σοφία Αντιμισιάρη.

Ο καθηγητής Γκραμπάνης είπε ότι η νόσος του Αλτσχάιμερ είναι πλέον ένα πολύ σοβαρό πρόβλημα δημόσιας υγείας παγκοσμίως, με δεδομένα να δείχνουν ότι το 10% των ατόμων ηλικίας άνω των 65 ετών θα αναπτύξουν νόσο Αλτσχάιμερ στη ζωή τους. Δώστε έμφαση σε αυτό που δείχνετε. Αυτή τη στιγμή υπάρχουν δεκάδες εκατομμύρια ασθενείς παγκοσμίως και στη χώρα μας.

Δύο βασικά προβλήματα για τους επιστήμονες στον αγώνα κατά των ασθενειών είναι: Η παθοφυσιολογική αιτία της νόσου είναι άγνωστη, έτσι ώστε να μπορούν να σχεδιαστούν συγκεκριμένες συστηματικές θεραπείες για την πρόληψη ή τον έλεγχο και την αναστροφή της εάν εμφανιστεί. Δυστυχώς, παρά τις σημαντικές διεθνείς προσπάθειες ερευνητών και βιομηχανίας, δεν υπάρχει αποτελεσματική θεραπεία.

Για 15 χρόνια, η ερευνητική ομάδα PK και η Bionature εργάζονται για την ανάπτυξη νέων ιδεών σχετικά με πιθανές θεραπείες για αυτήν την ασθένεια. Η ιδέα συνοψίζεται ως εξής: Δεδομένου ότι η αιτία της νόσου είναι άγνωστη, η ομάδα επικεντρώνεται στη δημιουργία φαρμακολογικών εργαλείων, συνθετικών μορίων με τρεις ιδιότητες: προστασία των προσβεβλημένων νευρώνων· , περιορισμός τόσο του αριθμού όσο και της απώλειας των προσβεβλημένων νευρώνων, δηλαδή διατήρηση σχετικά φυσιολογική λειτουργία των προσβεβλημένων νευρώνων για παρατεταμένη χρονική περίοδο και καθυστέρηση της νόσου (νευροπροστατευτικά φάρμακα).

Επιπλέον, αν και η νόσος Alzheimer, όπως οι περισσότερες νευροεκφυλιστικές ασθένειες, είναι άγνωστης αιτιολογίας, ένα κοινό χαρακτηριστικό είναι η ανάπτυξη νευροφλεγμονής εντός νευρωνικού ιστού, τα κύτταρα που εμπλέκονται στην προστασία του υπερεκπροσωπούνται από την ασθένεια, ενεργοποιούνται και προκαλούν φλεγμονή. , επιδεινώνει την απώλεια και καταστροφή νευρώνων. Η ομάδα έχει αναπτύξει μια ουσία που μειώνει τη νευροφλεγμονή.

Τρίτον, η ομάδα προτείνει ότι ένας από τους μηχανισμούς για την αποκατάσταση της φυσιολογικής εγκεφαλικής λειτουργίας σε ασθενείς με νόσο Αλτσχάιμερ είναι η δημιουργία νέων φυσιολογικών νευρώνων από την αρχή, διεγείροντας την ενδογενή νευρογένεση μέσω διέγερσης νευρικών βλαστοκυττάρων στον εγκέφαλο. Πιστεύω στη δημιουργία. Έτσι, οι νευρώνες που σκοτώνονται και χάνονται από ασθένεια αντικαθίστανται συνεχώς από τη δημιουργία νέων φυσιολογικών νευρώνων (νευροαναγεννητικά φάρμακα).

Η ομάδα έχει σχεδιάσει και συνθέσει ένα νέο πολυδύναμο μικρό μόριο που αναπτύσσει και τις τρεις αυτές ιδιότητες. Είναι μια νευροπροστατευτική, αντιφλεγμονώδης και νευροαναγεννητική ουσία.

Μια χημική βιβλιοθήκη αυτών των μορίων έχει συντεθεί στο Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών και αποτελεί αντικείμενο διεθνούς διπλώματος ευρεσιτεχνίας που κατέχεται από την spin-off εταιρεία του Πανεπιστημίου Κρήτης BioNature. Συνεργαζόμαστε με τη φαρμακευτική εταιρεία TheraCell για να αναπτύξουμε μια επένδυση για την κλινική αξιολόγηση αυτών των ουσιών στη νόσο του Αλτσχάιμερ. Στόχος είναι να βρεθούν διεθνείς επενδυτές, φαρμακευτικές και βιοτεχνολογικές εταιρείες για να συνεργαστούν για την κλινική ανάπτυξη αυτών των ουσιών. Ήδη βρίσκονται σε εξέλιξη συζητήσεις με μεγάλες δυτικές φαρμακευτικές εταιρείες.

Αυτά τα μόρια ονομάστηκαν μικρονευροτροφίνες επειδή μιμούνται τις νευροπροστατευτικές και νευροτροφικές επιδράσεις των ενδογενών νευροτροφινών, αλλά δεν διασχίζουν τον αιματοεγκεφαλικό φραγμό για να δράσουν στον προσβεβλημένο εγκέφαλο. Ως πολυμερής ουσία, δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως εξωγενώς χορηγούμενο φάρμακο. Αντίθετα, οι μικρονευροτροφίνες είναι μικρά λιπόφιλα μόρια που διασχίζουν εύκολα τον αιματοεγκεφαλικό φραγμό και ασκούν ισχυρά νευροπροστατευτικά, αντινευροφλεγμονώδη και νευροαναγεννητικά αποτελέσματα που μιμούνται τις ενδογενείς νευροτροφίνες.

Πρόκειται για μη τοξικά, συνθετικά μόρια που έχουν δοκιμαστεί τόσο σε ασθενείς νευρώνες όσο και σε διαγονιδιακά ζωικά μοντέλα που μιμούνται την ανθρώπινη νόσο του Αλτσχάιμερ.

Ο Γραβάνης είναι περήφανος για τη συμβολή των μεταπτυχιακών φοιτητών στο πρόγραμμα όλα αυτά τα χρόνια. Ο επιστήμονας που σπούδασε μαζί του έχει καλές επιδόσεις σε κορυφαία ιδρύματα του εξωτερικού χωρίς να διακόψει τους δεσμούς με την Κρήτη και τους καθηγητές της.

Ως εκ τούτου, ένας μεγάλος αριθμός μεταπτυχιακών φοιτητών εκπαιδεύεται σε αυτό το πρόγραμμα. Ενδεικτικά αναφέρουμε τον Σήφη Πεδιαδιτάκη από το Emulate, τον spin-off Harvard Πασχάλη Ευσταθόπουλο, την Ιατρική Σχολή Karolisnka, τον Ιάκωβο Λαζαρίδη από το MIT και τον Βασίλη Μηνά από την Οξφόρδη.

Στο πρόγραμμα συμβάλλουν και άλλα εργαστήρια του Ιατρικού Πανεπιστημίου Κρήτης, το Εργαστήριο Φαρμακολογίας της Καθηγήτριας Κυριακής Θέρμου, το Εργαστήριο Νευροβιολογίας της Καθηγήτριας Δόμνας Καραγκάγεως και το Εργαστήριο Κλινικής Χημείας της Αναπληρώτριας Καθηγήτριας Μαρίας Βενυχάκη.

Οι ερευνητικές ομάδες του προγράμματος Microneutrophin έχουν δημοσιεύσει τα αποτελέσματά τους σε περισσότερες από 30 διεθνείς δημοσιεύσεις, μερικές από τις οποίες έχουν δημοσιευτεί σε κορυφαία επιστημονικά περιοδικά του κλάδου (PNAS, PLoS Biol, J Med Chem, κ.λπ.).

Πηγή: Kurita Live

Πηγή: magnesianews.gr